Ontdekking buitenaards leven weer stap dichterbij

Ontdekken van buitenaards leven weer een stapje dichterbijAstronomen hebben bewijzen gevonden voor het bestaan van buitenaards leven. En wel door met een telescoop naar de aarde te kijken.

De ‘ontdekking’ van leven op onze planeet klinkt als een triviale aangelegenheid. Maar deze nieuwe aanpak kan in de toekomst leiden tot de ontdekking van leven elders in het heelal. Het onderzoek staat beschreven in een artikel dat op vandaag in het tijdschrift Nature verschijnt.

Astronomen kijken in de spiegel

‘We gebruikten een truc die aardlichtwaarneming heet om naar de aarde te kijken alsof hij een exoplaneet was’, zegt auteur Michael Sterzik van ESO, de Europese ruimte-onderzoekorganisatie. ‘De zon verlicht de aarde en dit licht wordt weer naar het oppervlak van de maan weerkaatst. Het maanoppervlak fungeert als een reusachtige spiegel en weerkaatst op zijn beurt weer wat aardlicht terug naar ons. En dat is wat we met onze Very Large Telescope hebben waargenomen’.

De astronomen analyseren het zwakke aardlicht om naar indicatoren van leven te zoeken. Zoals bepaalde combinaties van gassen in de aardatmosfeer, die kenmerkend zijn voor organisch leven. Dankzij deze werkwijze kan de aarde straks als maatstaf dienen bij de zoektocht naar leven op planeten buiten ons zonnestelsel.

Nieuwe aanpak om leven te ontdekken

De ‘vingerafdrukken’ van leven, ook wel biosignaturen genoemd, zijn met conventionele methoden moeilijk te vinden. Maar het team heeft een nieuwe aanpak ontwikkeld die gevoeliger is. De astronomen hebben niet alleen gekeken naar hoe helder het weerkaatste licht in verschillende kleuren is. Ze houden ook rekening met de polarisatie ervan – een aanpak die spectropolarimetrie wordt genoemd. Door deze techniek toe te passen op het aardlicht dat met de Very Large Telescope is waargenomen, komen de biosignaturen in het door de aarde weerkaatste licht duidelijk tot uiting.

Hulp van polarimetrische technieken

Coauteur Stefano Bagnulo (Armagh Observatory, Noord-Ierland, VK) legt de voordelen uit: ‘Het licht van een verre exoplaneet verbleekt bij de heldere gloed van de moederster, en is dus moeilijk te analyseren. Het is een beetje alsof je een stofkorreltje vlak naast een felle gloeilamp probeert te onderzoeken. Maar het licht dat een planeet weerkaatst, is gepolariseerd. Terwijl het licht van de moederster dat niet is. Polarimetrische technieken kunnen ons dus helpen om het zwakke weerkaatste licht van een exoplaneet van het verblindende sterlicht te onderscheiden’.

Zelfs veranderingen in vegetatie zichtbaar

Het team onderzocht zowel de kleur als de mate van polarisatie van licht van de aarde dat door de maan wordt weerkaatst. Vervolgens behandelden de wetenschappers de resultaten alsof het licht van een exoplaneet betrof. Het lukte hen om daaruit af te leiden dat de aardatmosfeer deels bewolkt is, dat een deel van het oppervlak met oceanen is bedekt en – niet onbelangrijk – dat er vegetatie aanwezig is. Ze konden zelfs de veranderingen in het wolkendek en de hoeveelheid vegetatie detecteren. Dat werd mogelijk doordat steeds weer andere delen van de aarde licht naar de maan weerkaatsten.

Niet op zoek naar intelligent leven

‘Het vinden van leven buiten het zonnestelsel is van twee dingen afhankelijk: het feit of er überhaupt leven is en de technische mogelijkheid om het te detecteren, voegt coauteur Enric Palle (Instituto de Astrofísica de Canarias, Tenerife, Spanje) toe. ‘Dit onderzoek is een belangrijke stap op weg naar het bereiken van die mogelijkheid.

‘Spectropolarimetrie kan ons uiteindelijk wellicht vertellen of elders in het heelal eenvoudig plantaardig leven – gebaseerd op fotometrische processen – is ontstaan’, concludeert Sterzik. ‘Maar we zijn zeker niet op zoek naar ‘groene mannetjes’ of bewijs voor intelligent leven’.

Nieuwe ontdekkingen op komst

Maar er komt een nieuwe generatie telescopen aan, waaronder de E-ELT (European Extremely Large Telescope). Die apparaten zouden aan kunnen tonen dat de aarde niet de enige oase van leven is in de uitgestrektheid van de ruimte.

Het zou mij daarom niet verbazen als er over enige tijd aanwijzingen komen dat er op andere oases tevens intelligent leven voorkomt. Veel wetenschappers achten de kans dat ook elders intelligent leven is ontstaan groter dan de kans dat wij de enige intelligente wezens zijn.

Renske Cramer

Meer lezen?

Over Renske Cramer
Ik ben gepensioneerd communicatie- en marketingadviseur. Ik houd me bezig met dingen die nóg leuker zijn dan werken ;-)

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s