Op weg naar nieuwe en betere aardappels

Genoom leidt naar betere en nieuwe aardappelsGoed nieuws voor de aardappelsector: de aardappel is genetisch ontleed. Dat opent de weg naar betere, resistentere soorten. En naar nieuwe rassen.

Onderzoekers van het internationale Potato Genome Sequencing Consortium (PGSC) in 14 landen hebben de honderden miljoenen bouwstenen van de aardappel in kaart gebracht. Dat is gebeurd op initiatief van de expertisegroep Plantenveredeling van Wageningen University & Research centre.

Plant heeft smalle genetische basis

De 844 miljoen DNA-baseparen die het genoom van de aardappel vormen, tellen een verrassend groot aantal genen: 39.000 stuks. Die genen bevatten informatie voor de eiwitten, die zorgen voor de groei en ontwikkeling van de plant. Van bijna alle genen is de locatie op één van de twaalf aardappelchromosomen nu bekend.

Uit de data blijkt dat aardappelrassen van elk gen vaak wel drie of vier verschillende versies bevatten. Maar de totale genetische diversiteit binnen de geteelde rassen is toch heel beperkt. Deze smalle genetische basis is te verklaren uit het geringe aantal aardappels dat in de 16e eeuw vanuit Zuid-Amerika naar Europa is gekomen. Dat aantal was de basis voor de aardappelveredeling.

Nieuwe mogelijkheden voor veredeling

Dat de volgorde van de bouwstenen van het aardappelgenoom bekend zijn, opent voor onderzoekers en veredelaars interessante mogelijkheden. Bijvoorbeeld om

  • de opbrengst van het gewas te vergroten,
  • de kwaliteit en de voedingswaarde te verbeteren en
  • de plant resistenter te maken tegen ziektes.

Het inkruisen van ziekteresistentie-eigenschappen kost normaliter tien tot twaalf jaar. Dit proces kan nu aanzienlijk worden bekort.

Aardappel populair in ontwikkelingslanden

De aardappel is het belangrijkste voedingsgewas dat niet tot de granen (tarwe, rijst) behoort. Volgens de Wereldvoedselorganisatie FAO bedraagt de wereldproductie circa 330 miljoen ton per jaar. Aardappels vormen een belangrijke bron van zetmeel, eiwitten, antioxidanten en vitamines. Niet alleen voor de mens, maar ook voor dieren. Bovendien kan zetmeel grondstof zijn voor groene materialen, waaronder papier en textiel.

Het mondiale aardappelareaal is de afgelopen decennia nauwelijks gewijzigd. Terwijl het cultuurgebied in Oost-Europa slonk, verdrievoudigde het in ontwikkelingslanden. De aardappel is juist voor die landen een aantrekkelijker gewas geworden. Dat komt doordat aardappelplanten water en voedingsstoffen goed benutten. En doordat aardappeltelers steeds vaker over goed pootgoed beschikken. Dat komt vaak van Nederlandse telers. Er bestaan meer dan 4.000 gecultiveerde aardappelvariëteiten.

Over Renske Cramer
Ik ben gepensioneerd communicatie- en marketingadviseur. Ik houd me bezig met dingen die nóg leuker zijn dan werken ;-)

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s